Gjykata më e lartë e Kombeve të Bashkuara të premten vendosi se do të dëgjojë një çështje në të cilën Kievi i ka kërkuar të deklarojë se nuk ka kryer gjenocid në Ukrainën lindore, siç pretendoi Rusia si pretekst për sulmet e saj në vendin fqinj. Ukraina e çoi çështjen në Gjykatën Ndërkombëtare të Drejtësisë (ICJ), e njohur gjithashtu si Gjykata Botërore, disa ditë pas pushtimit të plotë të Ukrainës nga Rusia në shkurt 2022.
Të premten, gjyqtarët zbuluan se gjykata kishte juridiksion për të dëgjuar vetëm një pjesë të vogël të çështjes origjinale. Gjyqtarët hodhën poshtë një kërkesë të Ukrainës për të vendosur nëse pushtimi rus shkelte apo jo Konventën e Gjenocidit të vitit 1948. Në vend të kësaj, paneli prej 16 gjyqtarësh tha se ata do të vendosin vetëm në një fazë të mëvonshme nëse Ukraina kreu apo jo gjenocid në zonat Donetsk dhe Luhansk të Ukrainës lindore të pushtuara tani nga Rusia.
Në seancat dëgjimore në shtator të vitit të kaluar, avokatët e Moskës u kërkuan gjykatësve të hedhin poshtë të gjithë çështjen, duke thënë se argumentet ligjore të Kievit ishin të meta dhe se gjykata nuk kishte juridiksion. Të premten, gjyqtarët pranuan disa nga kundërshtimet e Rusisë, por lejuan kërkesën e Ukrainës që gjykata të vendoste se nuk kishte “prova të besueshme që Ukraina po kryen gjenocid në kundërshtim me Konventën e Gjenocidit” në Ukrainën lindore. Mund të duhen shumë muaj për të dëgjuar çështjen në themel.
Ukraina më parë argumentoi se nuk kishte rrezik gjenocidi në Ukrainën lindore, ku kishte luftuar forcat e mbështetura nga Rusia që nga viti 2014. Gjykata lëshoi masa urgjente në mars 2022 duke urdhëruar Rusinë të ndalonte menjëherë operacionet e saj ushtarake në Ukrainë. Ndërsa vendimet e gjykatës janë përfundimtare dhe ligjërisht të detyrueshme, ajo nuk ka asnjë mënyrë për t’i zbatuar ato dhe disa shtete, si Rusia, i kanë injoruar këto vendime. Ukraina fitoi një fitore të vogël në GJND të mërkurën kur gjyqtarët vendosën se Rusia kishte shkelur traktatet e OKB-së kundër financimit të terrorizmit dhe diskriminimit në një rast tjetër që kishte të bënte me incidente të vitit 2014.
