Unioni i gazetarëve RAI (USIGRAI) në Itali ka ngritur alarmin pasi drejtori i televizionit Rai ka njoftuar vendosjen e një komisioneri kontrollues në të gjitha emisionet dhe programet më të ndjekura në televizionin publik. Me një dokument të publikuar dje, drejtori menaxhues i televizionit njofton se kontrollin editorial mbi programet nuk e mbajnë më regjisorët e zhanrit ose drejtuesit dhe autorët e programeve, por i besohet strukturave të paspecifikuara redaktuese. Ky vendim sipas USIGRAI bëhet për të kontrolluar nga politikanët ato pak programe që sipas tyre japin ende informacion. Më tej në denoncimin e tyre thuhet se kjo rrezikon edhe eliminimin e punës që mbi 150 gazetarë kanë kryer prej vitesh në programet e rrjetit, ende pa gazetë.
"Për ta vënë nën kontrollin e një koordinatori administrativ, në kundërshtim të qartë me Ligjin e Shtypit që kërkon praninë e një gazete të regjistruar, për të garantuar parimet e pavarësisë së profesionit të gazetarit”, thuhet në reagimin e tyre.
Ndër programet më të përfolura prej muajsh dhe që transmetohet në RaiTV është edhe emisioni investigativ Report. Ky emision i cili në dy episode të tij ka investiguar edhe marrëveshjen mes kryeministrit Edi Rama dhe Giorgia Melonit për pritjen e emigrantëve dhe prapaskenat e saj, është dhe më i rrezikuari. Reportazhi i "Report" i publikuar në prill të 2024 bëri bujë, pasi tha se marrëveshja për refugjatët mes Shqipërisë dhe Italisë është hartuar për interesa të errëta. Sipas reportazhit, përmendet se personi kyç pas kësaj marrëveshje është Engjëll Agaçi, Sekretari i Përgjithshëm i Këshillit të Ministrave, i konsideruar edhe si një ish-avokat të trafikantëve të drogës. Në reportazh përmendet se krimi ka arritur në nivele të larta të qeverisë shqiptare, madje edhe vetë vëllai i Edi Ramës, Olsi është i implikuar me kartelet e drogës. Pas reportazheve investiguese vetë kryeministri Edi Rama ka telefonuar drejtorin e televizionit, ku sipas Ramës ishte bërë për të mbrojtur imazhin e Shqipërisë.
Disa media italiane si Servizio Pubblico, Il Messaggero, Il Gazzettino, La Repubblica dhe La Stampa shprehen se vendimi "KONTROLLI I PËRMBAJTJES NUK DO TË JETË MË PËRGJEGJËSIA E DREJTORËVE TË EMISIONIT" erdhi pas bujës së shkaktuar nga emisionet e Sigfrido Ranucci.
Ndërkohë edhe opozita italiane ka dalë në mbështetje të sindikatës së gazetarëve. "Ky është një kontroll i qartë ndaj atyre që japin informacion në shërbimin publik. Në këtë pikë është absolutisht urgjente që drejtuesit e Rai të thirren në Komisionin Mbikëqyrës për të shpjeguar një zgjedhje që tingëllon si një kërcënim i djathtë për kompaninë e shërbimit publik”, ka thënë senatori i Partisë Demokratike, Francesco Verducci, anëtar i Komisionit Mbikëqyrës.
“E pakënaqur me katastrofën në vlerësimet e programeve që ka marrë tashmë, qeveria Meloni tani pretendon të kontrollojë ato që funksionojnë. Ne do të kërkojmë si Parti Demokratike të dëgjojmë drejtuesit e Viale Mazzini në Komisionin Mbikëqyrës. Rënien e shërbimit publik do të paguajnë qytetarët. Nuk është e pranueshme. Ndaloni para se të jetë vonë”, është shprehur edhe Sandro Ruotolo, menaxher informacioni në sekretariatin kombëtar të PD.
Dolores Bevilacqua e Lëvizjes Pesë Yjet thotë: "Nuk mund të lexohet në asnjë mënyrë tjetër përveçse si një përpjekje për të zbutur transmetimet që i përgjigjen ekskluzivisht të drejtës/detyrës për të informuar qytetarët. Këto ndërhyrje tregojnë qartë sesi shërbimi publik rrezikon të shndërrohet në shërbim të qeverisë së momentit, duke shtrembëruar misionin e tij dhe duke u larguar në mënyrë të rrezikshme nga ato parime të pavarësisë dhe lirisë së medias që kërkohen nga Akti Evropian për Lirinë e Medias). Kjo lëvizje është e papranueshme dhe konfirmon edhe një herë urgjencën e rifillimit të rrugës së reformës në RAI në komisionin e Senatit”.
Një reagim ka ardhur edhe nga partia "Të Gjelbrit dhe Aleanca e Majtë", ku shprehen: “Qarkullorja e CEO Rossi efektivisht i vë nën kontroll programet Rai dhe është e qartë se objektivi kryesor është transmetimi i Raportit. Rai duhet të jetë mirënjohës për punën që po bën Report jo vetëm në aspektin e vlerësimeve, por edhe sepse, duke filluar nga hetimi i fundit ndaj kompanisë Visibilia nga ministri Santanchè, ai e ka lejuar atë të hedhë dritë mbi një aspekt të rëndësishëm që u mor më pas nga të gjitha mediat kombëtare dhe u soll në vëmendjen e opinionit publik. Ne e konsiderojmë këtë vendim si një akt kundër lirisë së informimit dhe autonomisë së gazetarëve. I kërkojmë CEO Rossi të sqarohet shpejt dhe të vijë në komisionin mbikëqyrës, një organ parlamentar i paralizuar nga vullneti i së djathtës”.
