Bashkimi Evropian ka nisur zyrtarisht procesin e brendshëm për të zhbllokuar kredinë prej 90 miliardë eurosh për Ukrainën dhe paketën e 20-të të sanksioneve kundër Rusisë, duke e çuar ngërçin midis Budapestit dhe Kievit drejt fundit pas muajsh intrigash.
E ashtuquajtura procedurë me shkrim filloi të mërkurën pasdite gjatë një takimi të ambasadorëve në Bruksel. Shtetet anëtare kanë deri në 24 orë kohë për të regjistruar çdo kundërshtim.
Qiproja, vendi që mban presidencën e radhës të Këshillit të BE-së, pret që procedura të përfundojë të enjten pasdite, kur mund të shpallet një vendim përfundimtar.
Hungaria ose Sllovakia mund ta parandalojnë miratimin me unanimitet nëse zgjedhin ta bëjnë këtë, por diplomatët besojnë se kjo është e pamundur.
Në vend të kësaj, diplomatët e BE-së të konsultuar nga Euronews besojnë se një marrëveshje është pothuajse e sigurt pas restaurimit të tubacionit të naftës Druzhba, i cili është në qendër të vetos.
Presidenti ukrainas Volodymyr Zelenskyy tha të martën se infrastruktura e epokës sovjetike, e dëmtuar në fund të janarit nga dronët rusë, është riparuar dhe mund të rifillojë operacionet. Flukset pritet të rifillojnë në orët në vijim.
“BE-ja i kërkoi Ukrainës të riparojë tubacionin e naftës Druzhba, i cili ishte shkatërruar nga Rusia. Ne e kemi riparuar atë. Shpresojmë që BE-ja do të përmbushë gjithashtu angazhimet e rëna dakord”, tha Zelenskyy në fjalimin e tij të mbrëmjes të martën.
Kredia prej 90 miliardë eurosh është bllokuar prej muajsh nga kryeministri hungarez në largim, Viktor Orbán, i cili e ka akuzuar Kievin për bllokimin e flukseve për arsye “politike”.
Orbán e bëri mosmarrëveshjen e tij me Zelenskyy-n për Druzhbën një temë të spikatur në fushatën e tij shpërthyese për rizgjedhje. Megjithatë, kryeministri veteran u mund bindshëm nga udhëheqësi i opozitës Péter Magyar nën premtimin për rivendosjen e sundimit të ligjit, përmirësimin e lidhjeve me BE-në dhe zhbllokimin e parave të BE-së të bllokuara nga Brukseli për shkelje të ligjit.
Tranzicioni hungarez, i pari në 16 vjet, hapi rrugën për të thyer bllokimin.
Ndërkohë, paketa e sanksioneve është bllokuar nga Hungaria dhe Sllovakia, gjithashtu për shkak të çështjes së Druzhbës. Sllovakia ka thënë se vetoja do të hiqet sapo nafta të fillojë të rrjedhë përsëri.
Sanksionet përfshijnë një ndalim të plotë të shërbimeve detare për anijet cisternë ruse të naftës, por kjo masë është kushtëzuar nga një marrëveshje në nivelin e G7 pasi Malta dhe Greqia, dy vende bregdetare, shprehën shqetësime serioze.
Marrëveshja e G7-ës nuk ka gjasa të ndodhë së shpejti, duke pasur parasysh vendimin e fundit të Shtëpisë së Bardhë për të zgjatur lehtësimin e sanksioneve për naftën ruse, diçka që i ka shqetësuar evropianët.
