Forcat shtetërore ishin përgjegjëset kryesore për shkeljet më të rënda të të drejtave të fëmijëve në konfliktet e armatosura gjatë vitit 2025, sipas një raporti të Kombeve të Bashkuara, duke shënuar herën e parë në 30 vjet monitorim që ato renditen mbi grupet e armatosura joqeveritare për numrin e shkeljeve të verifikuara.
Sipas raportit, OKB-ja verifikoi gjithsej 38,558 shkelje të rënda ndaj fëmijëve në zonat e konfliktit, ku rastet më të shpeshta ishin vrasjet dhe gjymtimet. Dokumenti e cilëson vitin 2025 si një nga periudhat më të errëta për mbrojtjen e fëmijëve që nga nisja e monitorimit ndërkombëtar.
“Viti 2025 ishte, pa dyshim, një nga kapitujt më të errët në aspektin e mbrojtjes së fëmijëve që nga fillimi i monitorimit”, deklaroi Vanessa Frazier, e dërguara speciale për çështjet e fëmijëve dhe konfliktet e armatosura.
Rajoni me numrin më të lartë të shkeljeve ishte Izraeli dhe territoret palestineze të pushtuara, ku u regjistruan 12,445 raste. Sipas raportit, 9,465 prej tyre i atribuohen forcave të armatosura izraelite. Pas këtij rajoni renditen Republika Demokratike e Kongos me 4,114 shkelje, Nigeria me 2,560, Mianmari me 2,203 dhe Somalia me 2,195.
Në Ukrainë, OKB-ja verifikoi 1,899 shkelje të rënda ndaj fëmijëve, përfshirë 94 vdekje dhe 753 plagosje të atribuuara forcave ruse. Si Izraeli ashtu edhe Rusia përfshihen në të ashtuquajturën “listë e turpit” të OKB-së, ku renditen palët përgjegjëse për shkelje të rënda kundër fëmijëve.
Raporti paralajmëron gjithashtu se përdorimi në rritje i inteligjencës artificiale në disa sisteme armësh mund të ketë kontribuar në shtimin e viktimave mes fëmijëve, pasi në disa raste përzgjedhja e objektivave kryhet me mbikëqyrje të kufizuar njerëzore.
Numri i përgjithshëm i shkeljeve të rënda ndaj fëmijëve në vitin 2025 arriti nivelin më të lartë të regjistruar ndonjëherë nga OKB-ja. Vetëm rastet e vrasjes dhe gjymtimit u rritën me 34% krahasuar me vitin 2024.
Përveç vrasjeve dhe plagosjeve, raporti evidenton edhe rekrutimin e fëmijëve në konflikte, dhunën seksuale, sulmet ndaj shkollave dhe spitaleve, si dhe pengimin e aksesit në ndihmë humanitare si ndër shkeljet më të rënda të dokumentuara gjatë vitit.
