Në natën mes së shtunës, 24 tetor, dhe së dielës, 25 tetor, rikthehet ora dimërore dhe përfundon ora verore.
Akrepat e orës do të zhvendosen një orë pas, duke u dhënë njerëzve mundësinë të flenë një orë më shumë, të paktën teorikisht. Megjithatë, pasditet do të kenë rreth 60 minuta më pak dritë natyrale.
Ndryshimi i orës do të bëhet në orën 03:00 të mëngjesit, kur akrepat do të kthehen në orën 02:00. Kështu përfundon periudha e orës verore, e cila nisi më 29 mars. Ndryshimi i ardhshëm i orës është parashikuar për të dielën, më 28 mars 2027.
Këtë vit, rikthimi te ora dimërore vjen në një kohë kur Europa po diskutojnë sërish mundësinë e heqjes së ndryshimit të dyfishtë të orës gjatë vitit.
Si bëhet ndryshimi i orës, akrepat para apo pas?
Në shumicën e pajisjeve elektronike, si telefonat inteligjentë, tabletët dhe kompjuterët, ndryshimi do të bëhet automatikisht, nëse është aktivizuar rregullimi automatik i datës dhe orës. Ndërsa orët analoge, alarmët tradicionalë dhe disa pajisje elektroshtëpiake do të duhet të rregullohen manualisht.
Rregulli është i thjeshtë, në tetor akrepat kthehen një orë pas, ndërsa në mars lëvizin një orë përpara. Kjo do të thotë se personat që zgjohen zakonisht në orën 07:00 mund të flenë një orë më shumë, duke ruajtur të njëjtin orar në zgjues. Për këtë arsye, nata e ndryshimit të orës do të zgjasë 25 orë në vend të 24 orëve.
Më shumë dritë në mëngjes, errësirë më herët në mbrëmje
Efekti më i dukshëm do të jetë ndryshimi i orarit të lindjes dhe perëndimit të diellit sipas orës. Dielli do të lindë rreth një orë më herët, por do të perëndojë gjithashtu një orë më herët.
Për personat që dalin herët nga shtëpia, kjo do të thotë më shumë dritë natyrale në mëngjes. Ndërsa ata që kthehen nga puna në orët e vona të pasdites do ta gjejnë më shpesh errësirën.
Si ndikon ndryshimi i orës te gjumi?
Edhe pse fjetja e një ore më shumë mund të duket si përfitim, organizmi nuk e përjeton domosdoshmërisht ndryshimin pa pasoja.
Ora biologjike e trupit ndikohet kryesisht nga alternimi i dritës me errësirën. Edhe një ndryshim prej 60 minutash mund të ndikojë përkohësisht te zakonet e gjumit, oraret e vakteve dhe ndjesia e lodhjes.
Sipas Qendrave Amerikane për Kontrollin dhe Parandalimin e Sëmundjeve (CDC), përshtatja mund të kërkojë deri në një javë.
Për të lehtësuar këtë proces, këshillohet ruajtja e një orari të rregullt të gjumit, shmangia e mungesës së akumuluar të gjumit dhe përshtatja graduale e zakoneve në ditët para ndryshimit.
Ndikimi ndryshon nga personi në person, por kalimi në orën dimërore përgjithësisht konsiderohet më pak i vështirë sesa kalimi në orën verore në pranverë, kur humbet një orë gjumë.
Pse Europa nuk e ka hequr ende ndryshimin e orës?
Çështja mbetet kryesisht në nivel europian. Në vitin 2018, Komisioni Europian propozoi heqjen e ndryshimit të dyfishtë të orës gjatë vitit, ndërsa në vitin 2019 Parlamenti Europian e miratoi propozimin.
Megjithatë, që prej asaj kohe, nisma ka mbetur e bllokuar në Këshillin e Bashkimit Europian, ku nuk është arritur shumica e nevojshme për të vijuar me zbatimin e saj.
Në shkurt të vitit 2026, Komisioni Europian nisi një studim të ri mbi pasojat ekonomike, sociale dhe mjedisore të mundshme të heqjes së ndryshimit sezonal të orës. Rezultatet pritet të publikohen deri në fund të vitit dhe mund të rihapin diskutimin.
Për momentin, megjithatë, nuk ka ende një vendim përfundimtar dhe as një kalendar për heqjen e ndryshimit të orës.
