
Çfarë dimë për ndikimin në jetën tonë shoqërore dhe pse një bisedë e thjeshtë mund të ketë më shumë vlerë sesa imagjinojmë? Sa fjalë shqiptojmë çdo ditë? Sa herë telefonojmë, në vend që të dërgojmë një mesazh? Sa biseda bëjmë me njerëz që takojmë në rrugë, në kafenenë e lagjes apo në vendin tonë të punës? Dhe sa herë zgjedhim shpejtësinë e një përgjigjeje me shkrim në vend të një zëri njerëzor? Këto zgjedhje në dukje të parëndësishme shtohen në një ndryshim të rëndësishëm në jetën tonë të përditshme.
Një studim i ri shkencor i nxjerrë në dritë nga “BBC Science Focus” sugjeron se njerëzit po flasin gjithnjë e më pak, duke regjistruar një rënie të jashtëzakonshme të komunikimit verbal gjatë një periudhe prej 14 vitesh. Zbulimi është i habitshëm: mesatarisht, numri i fjalëve që shqiptojmë çdo ditë është ulur me rreth 338 për çdo vit që kalon. Studimi ka marrë analizë sjelljen e të folurit nga viti 2005 deri në vitin 2019.
Megjithatë, siç theksohet, kjo rënie nuk do të thotë që fjalët po zhduken nga gjuhët tona, as që njerëzit po e humbasin domosdoshmërisht fjalorin e tyre. Bëhet fjalë për diçka tjetër: fjalët që nuk i themi më me zë të lartë, sepse gjithnjë e më shumë komunikime të përditshme kryhen në mënyra të tjera ose aspak.
Studimi që dokumentoi rënien e të folurit të përditshëm
Hulumtimi nga Valeria A. Pfeifer, nga Universiteti i Misurit në Kansas City dhe Matthias R. Mehl, nga Universiteti i Arizonës, u botua në vitin 2026 në revistën shkencore “Perspectives on Psychological Science”, me titull “Duke rrëshqitur drejt heshtjes? Po flasim 300 fjalë të përditshme më pak çdo vit”.
Studiuesit analizuan të dhëna nga 22 studime, që përfshinin gjithsej 2,197 persona, të moshës 10 deri në 94 vjeç. Pjesëmarrësit ishin kryesisht nga Shtetet e Bashkuara, por edhe nga Meksika, Evropa dhe Australia.
Një element veçanërisht interesant i metodologjisë ishte përdorimi i regjistrimeve audio nga jeta e përditshme e pjesëmarrësve. Në këtë mënyrë, shkencëtarët u përpoqën të vlerësonin se sa fjalë përdornin njerëzit në jetën e tyre të përditshme reale dhe jo ekskluzivisht në kushte laboratorike ose në përgjigjet e pyetësorëve. Sipas analizës së publikuar, mesatarja e vlerësuar ishte rreth 12,792 fjalë të folura në ditë. Në një studim të mëparshëm në vitin 2007, vlerësimi përkatës ishte 15,959 fjalë në ditë.
Studiuesit zbuluan se, gjatë periudhës 2005–2019, numri i fjalëve të folura çdo ditë u ul me rreth 338 për çdo vit shtesë. Rënia e përgjithshme u vlerësua në rreth 28%. Shumëzimi i 338 fjalëve me 365 ditë jep më shumë se 123,000 fjalë të folura më pak në vit për çdo vit ndryshimi të përshkruar nga ky trend.
Ky është një numër që na ndihmon të kuptojmë madhësinë e ndryshimit. Megjithatë, nevojitet një sqarim i rëndësishëm: kjo nuk do të thotë që çdo person flet 123,000 fjalë më pak sot sesa vitin e kaluar. Ky është një vlerësim statistikor i trendit mesatar vjetor në këtë mostër specifike dhe në këtë periudhë specifike historike. ©LAPSI.al