Pas më shumë se 10 muajsh në mërgim, udhëheqësja e opozitës venezueliane dhe laureatja e Çmimit Nobel, María Corina Machado, është rikthyer në atdhe. Në Venezuelë peizazhi politik është riformësuar nga aleati i saj, Shtetet e Bashkuara, por pa përfshirjen e saj.
“Jam këtu. Me ju”, - njoftoi Machado në X të dielën në mëngjes pak përpara se anëtarët e tjerë të opozitës të konfirmonin mbërritjen e saj pa dhënë detaje.
Ish-kandidati presidencial i opozitës, Edmundo González Urrutia, i cili është aktualisht në mërgim, festoi kthimin e saj duke shkruar: “Sot është një ditë shumë e rëndësishme për venezuelianët. Zëri ynë sovran kthehet me të për të udhëhequr dhe udhëhequr këtë proces!”
Ai shtoi se së shpejti do t’i bashkohet asaj në kthimin në vend. Opozita ndau imazhe të Machado të dielën në shtetin Lara, teksa pritej nga mbështetësit e tij në Kishën e Santa Rosa-s.
Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, tha se nuk dinte për kthimin e saj, por shpresonte që ajo të ishte e sigurt.
“Nuk di asgjë për këtë, por mendoj se ajo është një grua shumë e mirë”, - tha Trump kur CNN pyeti për vendndodhjen e Machados. “Ajo më dha Çmimin Nobel, kështu që si mund të them diçka tjetër? Dhe shpresoj se është shëndoshë e mirë.”
Machado u largua nga Venezuela në dhjetor për në Norvegji për të pranuar Çmimin Nobel për Paqen, të cilin e mori për promovimin e të drejtave demokratike në vendin e saj.
Një muaj pasi ajo u largua, SHBA-të rrëzuan rivalin e saj, presidentin e fortë Nicolás Maduro dhe filluan të punonin me qeverinë në detyrë të Venezuelës për ta çuar vendin drejt një tranzicioni demokratik dhe pajtimi politik. Procesi ka përfshirë disa figura të profilit të lartë të opozitës, por ka përjashtuar Machado dhe González Urrutia.
Machado ishte zotuar vazhdimisht të kthehej në shtëpi dhe kishte lënë të kuptohej se do të kandidonte përsëri për presidente nëse do të mbaheshin zgjedhje.
Në fund të gushtit, një anëtar kyç i rrethit të saj të ngushtë, Omar González, u kthye në vend pas pothuajse tre vitesh në mërgim, në atë që ai e quajti një "parathënie" për mbërritjen e vetë Machados.
Machado kishte tentuar të rihynte në Venezuelë 7 herë gjatë muajve të fundit pa sukses, sipas këshilltarëve të saj.
Ajo u përpoq për herë të parë në fund të qershorit të ndihmonte në përpjekjet e rindërtimit pasi dy tërmete të fuqishme shkatërruan vendin, por pretendoi se qeveria pengoi kthimin e saj duke mbyllur hapësirën ajrore.
Ajo u përpoq përsëri në fund të shtatorit, ndërsa presidentja në detyrë e Venezuelës, Delcy Rodríguez, ishte në Nju Jork për Asamblenë e Përgjithshme të Kombeve të Bashkuara, por iu mohua hyrja 3 herë brenda një dite të vetme.
Gjatë më shumë se 10 muajve larg saj, Machado udhëtoi nëpër botë për të mbledhur mbështetje politike nga aleatët e saj, përfshirë Trump, të cilit i dhuroi Çmimin Nobel.
Ndërsa administrata Trump ka treguar mbështetje për Machadon në të kaluarën, ajo e ka lënë atë kryesisht mënjanë nga tranzicioni politik i vazhdueshëm i Venezuelës.
Pasi rrëzoi Maduron në janar, Trump e quajti Machadon një “grua shumë të mirë”, por pretendoi se ajo “nuk ka mbështetjen ose respektin brenda vendit” për të qenë udhëheqëse.
Në vend të kësaj, SHBA-të kanë punuar me pasardhësen e Maduros, Delcy Rodríguez, për të zbatuar reforma politike dhe ekonomike në vend. Rodríguez ka përmbushur pothuajse çdo kërkesë të administratës Trump, duke përfshirë lirimin e qindra të burgosurve politikë dhe lehtësimin e investimeve në vend për kompanitë amerikane.
Në fund të gushtit, Trump njoftoi se SHBA-të kishin arritur një marrëveshje për të marrë kontrollin e shumicës së më shumë se 65 miliardë fuçive rezerva të provuara nafte në Venezuelë, një veprim që disa e konsiderojnë të dobishëm si për industrinë amerikane të naftës ashtu edhe për ekonominë venezueliane. Machado në një deklaratë video vuri në dyshim pse marrëveshja e naftës e shpallur nga Trump po nënshkruhej nga qeveria venezueliane, të cilën ajo e quajti një "regjim të paligjshëm".
Qeveria qëndroi në pushtet në vitin 2024 pasi autoritetet zgjedhore të kontrolluara nga shteti shpallën Maduron fitues të zgjedhjeve të fundit presidenciale, pavarësisht se ekspertët arritën në përfundimin se një rezultat i tillë ishte statistikisht i pamundur .
Rodríguez u zotua në Asamblenë e Përgjithshme të OKB-së se Venezuela do të mbajë zgjedhje të reja dhe do të kalojë në një demokraci të plotë, të cilën SHBA-ja e quan qëllimi kryesor, por qeveria në detyrë ende nuk ka njoftuar se kur do të zhvillohen zgjedhjet.
Trump ka thënë vazhdimisht se vendi nuk është ende gati për zgjedhje, por ka këmbëngulur se është bërë shumë përparim. ©LAPSI.al
